Nghề cao quý nhất qua bao thế kỷ chính là nghề giáo. Những người đã chắp cánh cho bao thế hệ bao cao bay xa, người đã chèo lái những con đò đến bến bờ tri thức. Người xưa có câu “ Không thầy đố mày làm nên” quả thật chí lý và có lẽ trong tâm thức bao nhiêu người dù có bao lâu đi chăng nữa cũng sẽ mãi khắc ghi hình bóng người thầy, người cô đã cùng mình đi qua năm tháng học trò tươi đẹp nhất.
Bánh xe thời gian không ngừng chảy và những người lái đò ấy cũng không ngừng già đi. Nhân dịp Nhà giáo Việt Nam vừa rồi, tôi có dịp về thăm trường cũ thật tình cờ và cũng thật may mắn khi tôi được gặp lại những người thầy, người cô đã nắm tay và dìu dắt mình bước đến cánh cổng đại học rộng mở. Chỉ mới 3 năm sao tôi cảm thấy đã rất rất lâu tôi chưa được gặp họ, chưa được nghe họ kể về những bài học cuộc sống và dường như cũng cảm thấy họ già đi rất nhiều. Đi lang thang qua một vài phòng học tôi bắt gặp cô giáo chủ nhiệm của tôi đang miệt mài, say sưa với những bài giảng thấm đẫm sự tận tụy, nhiệt huyết mà ngày xưa tôi cũng từng được học. Mải ngắm cô một hồi lâu những hồi trống ra chơi vang lên lúc nào không hay, cô bước ra và khi nhìn thấy tôi cô đã rất xúc động, hai cô trò rơm rớm nước mắt ôm chầm lấy nhau. Khi được hỏi về khó khăn của cô đối với nghề nhà giáo cô trả lời: “Khó khăn rất nhiều em ạ. Đêm nào cũng thức khuya soạn bài, chuẩn bị bài dạy làm sao cho tốt nhất, truyền tải tới học sinh nhiều kiến thức nhất. Sáng phải dậy sớm chuẩn bị bữa sáng cho cả gia đình rồi đưa con đi học sau đó mình mới đến trường đi dạy”.
Tôi chưa bao giờ trải qua khó khăn này nhưng cũng phần nào hiểu được sự nhọc nhằn vất vả của cô. Tôi vừa đùa vừa nghiêm túc hỏi cô
– Học sinh thì sao ạ? Có còn quậy phá như chúng em ngày xưa không ạ?
– Không quậy phá thì sao gọi là học sinh hả em, có những hôm dạy 3 4 tiết liền nói đến đau cả họng nhưng vẫn phải dẹp trật tự đám học sinh quấy rối trong giờ học. Có những ngày sau buổi dạy về nhà cô rất mệt, đau họng không nói được câu gì chỉ muốn nằm nghỉ ngơi nhưng cũng phải vơ vội tóc lên để dọn dẹp nhà cửa. Cô đáp
Tôi nghĩ trong đầu rằng nếu tôi là cô có lẽ tôi không kiên trì được như thế mà sớm bỏ việc từ lâu rồi nhưng trái với sự bốc đồng và suy nghĩ non nớt của tôi thì cô lại nói tuy khó khăn như thế nhưng cô chưa bao giờ nghĩ đến việc từ bỏ mà trái lại càng có sự cảm thông và mỗi lần vượt qua khó khăn cô lại càng yêu nghề hơn cả. Thật ra tôi biết vì cuộc sống mưu sinh và vì sự tâm huyết như thế mà những người lái đò vẫn luôn vững mái chèo như thế
– Vậy có khi nào cô cảm thấy vui khi là một nhà giáo hay không ?
– Tất nhiên rồi. Niềm vui sẽ giúp chúng ta vượt qua những khó khăn đó. Cô vui khi học sinh được điểm cao, đạt được nhiều thành tích trong học tập, cô vui khi học sinh chăm chú nghe giảng và cô vui khi mà học sinh sau này ra trường vẫn luôn nhớ đến cô.
Từ nhỏ tôi đã có ước mơ làm giáo viên. Khi còn là một cô bé chưa hiểu sự đời tôi đã lấy đôi guốc của mẹ để xỏ vào đôi chân bé tí tẹo đi lạch bà lạch bạch, lấy phấn của mẹ để viết và lấy thước của mẹ để giả vờ đánh học sinh. Nhưng khi lớn lên, có lẽ hiểu rõ tính khí nóng nảy của mình nên tôi đã quyết định không đi theo con đường của mẹ. Mẹ tôi cũng là một nhà giáo và là một nhà giáo mẫu mực trong lòng tôi. Mặc dù mẹ là giáo viên nhưng chưa bao giờ tôi nghe mẹ thở than hay tâm sự khó khăn gì cả. Hôm gặp cô và hàn huyên với cô tôi mới hiểu và cảm nhận được khó khăn của mẹ.
Tôi cũng đã chứng kiến mẹ đi dạy từ sáng tới chiều đến đêm lại không được nghỉ ngơi mà phải soạn bài đến khuya nhưng tôi nghĩ đó là điều đương nhiên vì đó là nhiệm vụ của mẹ và chưa bao giờ hỏi han mẹ có mệt không hay mẹ có cần con giúp gì không. Sau hôm gặp lại cô ở trường cũ ấy tôi đã chạy về nhà thật nhanh và ôm chầm lấy mẹ.
– Mẹ có khó khăn như vậy sao mẹ không chia sẻ với ai ?
– Chia sẻ với ai hả con, có khó khăn nhưng mẹ lấy nó làm động lực để phấn đấu để tiếp tục sự nghiệp trồng người, chỉ cần học sinh đạt được nhiều thành tích hay chỉ đơn giản là biết cách đối nhân xử thế là mẹ đã vui rồi. Khi ấy thì mẹ sẽ không còn thấy khó khăn gì nữa.
Trên đời này có biết bao nhiêu người vẫn ngày đêm hy sinh thầm lặng và có biết bao nhiêu người lái đò vẫn miệt mài đưa những chuyến đò qua sông. Họ dù đến từ đâu dù xuất thân như thế nào thì họ vẫn là những người đáng được tôn trọng nhất, cao quý nhất. Dù ngày đêm miệt mài với đống giáo án, bài soạn nhưng họ vẫn luôn yêu đời vẫn luôn lấy nó làm thước đo của cuộc sống. Dù biết nghề dạy học sẽ có nhiều gian nan, vất vả. Song, không vì thế mà những người lái đò buông chèo. Không biết thế hệ trẻ mai sau trở thành những nhà giáo khi gặp khó khăn có từ bỏ hay không nhưng tôi tin họ sẽ cảm thấy hạnh phúc khi mỗi dịp 20/11 lại nhận được những dòng tin nhắn chúc mừng chân thành mà thân thương hay nhiều lúc bước trên các nẻo đường đời vô tình được nghe “chào thầy” “chào cô” mà cảm thấy tất cả mọi khá khăn vất vả đều sẽ tan biến.
Tôi cảm thấy mình thật may mắn và hạnh phúc khi được học với những người giáo tận tâm, nhiệt huyết, được ngồi trên con thuyền tri thức được chèo lái bởi những người lái đò chuyên nghiệp, đôn hậu và thật biết ơn vì Thượng đế đã ban cho tôi một người mẹ – một nhà giáo tuyệt vời đã dạy tôi làm người.
Hà Nội, Ngày 24 tháng 11 năm 2021
Tô Minh Châu – Ban Nhân sự.