Đường cao tốc là một trong những công trình giao thông vận tải quan trọng đối với cơ sở hạ tầng của nước nhà. Không chỉ mang đến sự thuận tiện khi di chuyển mà còn góp phần giúp phát triển kinh tế đất nước. Vậy, đường cao tốc được định nghĩa như thế nào? Nhà nước có các quy định về thi công đường cao tốc như thi công đê điều không? Hãy cùng Phú Thành Phát tìm hiểu chủ đề này trong bài viết hôm nay nhé!
Cơ sở pháp lý
Bài viết này được Phú Thành Phát chia sẻ có cơ sở pháp lý dựa trên TCVN 5729 : 2012. Tiêu chuẩn này được biên soạn thay thế TCVN 5729:1997 theo quy định tại khoản 1 Điều 69 của Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật và điểm a khoản 1 Điều 7 Nghị định số 127/2007/NĐ-CP ngày 1/8/2008 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Tiêu chuẩn kỹ thuật Quy chuẩn kỹ thuật.
TCVN 5729 : 2012 do Viện Khoa học và Công nghệ Giao thông Vận tải biên soạn, Bộ Giao thông Vận tải đề nghị, Tổng cục Tiêu chuẩn đo lường chất lượng thẩm định, Bộ Khoa học và Công nghệ Công bố.
Quy định chung về tiêu chuẩn thi công đường cao tốc
Chuẩn bị cho giai đoạn thiết kế cơ sở tốt nhất
Trong giai đoạn thiết kế cơ sở là gia đoạn quan trọng. Giúp chuẩn bị hoàn hảo cho đầu tư một dự án xây dựng cao tốc. Cần xác định rõ các nội dung dưới đây để làm cơ sở phát huy tối đa hiệu quả sử dụng và tuổi thọ của công trình.
Bố trí mặt cắt ngang
Bố trí mặt cắt ngang cần phải được thực hiện theo các yếu tố:(Dựa trên mặt cắt ngang từ trái sang phải cho trường hợp hai phần xe chạy đặt trên cùng một nền đường):
- Nếu địa hình khó khăn, có thể bố trí phần xe chạy theo mỗi chiều trên nền riêng. Khi đó chiều rộng nền đường sẽ gồm chiều rộng mặt đường cho một chiều và chiều rộng hai lề bên. Giảm còn 1,0m cho cấp 120 và cấp 100; giảm còn 0,75m cho cấp 80 và cấp 60.
- Trường hợp mỗi chiều xe chạy có 3 làn xe thì chiều rộng mặt đường cho mỗi chiều phải cộng thêm 3,5m (cấp 60 và cấp 80). Hoặc phải cộng thêm 3,75m (cấp 100 và cấp 120). Chiều rộng nền đường phải thêm 7,0m (cấp 60 và cấp 80). Hoặc phải cộng thêm 7,5m (cấp 100 và cấp 120).
- Trong trường hợp đặc biệt và khó khăn, dải an toàn (lề gia cố) được phép giảm bớt 0,5m. Nhưng lề đường trồng cỏ phải tăng lên thành 1,0m.
- Trong mọi trường hợp chiều rộng dải phân cách được xem là tối thiểu.
Các yếu tố bố trí mặt cắt ngang
- Các yếu tố trắc ngang thực hiện theo quy định tại nội dung trên. Tuy nhiên, trong một số trường hợp cần xem thêm điều kiện sau:
- Trường hợp địa hình rất khó khăn, hoặc để rút ngắn khẩu độ công trình vượt hay qua đường. Nếu được cấp quyết định đầu tư chấp thuận thì chiều rộng các yếu tố trắc ngang quy định có thể được giảm đến trị số như sau:
- Chiều rộng mặt đường giảm xuống 7,0m.
- Chiều rộng dải dừng xe khẩn cấp được giảm như trên hoặc chỉ bố trí dải dừng xe khẩn cấp từng đoạn dài 30m cách nhau 500m.
- Lề trồng cỏ không được dưới 0,75m.
- Trường hợp địa hình rất khó khăn, hoặc để rút ngắn khẩu độ công trình vượt hay qua đường. Nếu được cấp quyết định đầu tư chấp thuận thì chiều rộng các yếu tố trắc ngang quy định có thể được giảm đến trị số như sau:
Xác định khu vực ra vào đường cao tốc
Xác định khu vực và các chỗ ra vào đường cao tốc. Chọn lựa và so sánh phương pháp bố trí các chỗ giao nhau trên đường cao sao cho hợp lý và hiệu quả nhất. Dựa vào chức năng, các chỗ giao nhau trên đường cao tốc được phân thành ba loại:
- Chỗ giao nhau không có liên hệ ra, vào đường cao tốc (gọi tắt là chỗ giao nhau trực thông). Áp dụng cho các chỗ đường cao tốc giao với đường sắt, đường ống, đường bộ hành (chui hoặc vượt trên đường cao tốc) hoặc với các đường phục vụ dân sinh khác cắt qua đường cao tốc mà không cho phép có liên hệ đi lại, ra vào đường cao tốc.
- Chỗ giao nhau có liên hệ ra, vào đường cao tốc (gọi tắt là chỗ giao nhau liên thông). Áp dụng cho đường cao tốc giao với đường ô tô các cấp khác có cho phép đi lại, ra vào đường cao tốc.
- Áp dụng được cho trường hợp đường cao tốc giao nhau với các đường vào sân bay, vào cảng, ga, vào các đô thị hoặc các trung tâm chính trị, kinh tế, các khu công nghiệp, các mỏ khai khoáng, các danh lam thắng cảnh, vào các khu vực nghỉ ngơi và phục vụ dọc đường cao tốc.
- Các chỗ giao nhau liên thông trên đường cao tốc chỉ nên được bố trí tối đa có liên hệ giao thông giữa bốn nhánh đường (tồn tại ở dạng ngã tư hoặc ngã ba) để tiện cho việc bố trí trạm thu phí tập trung.
- Chỗ giao nhau chỉ là một đường nhánh rẽ riêng biệt ra hoặc vào đường cao tốc từ phía phải.
Lựa chọn phương án trắc dọc
Các phương án trắc dọc đi cao hay thấp tại các chỗ cắt qua đường dân sinh. Đặc biệt là đoạn tuyến đi qua vùng đất yếu.
Xác định vị trí đặt trạm thu phí
Phát huy giá trị sử dụng công trình
Xem xét phương án phân kỳ đầu tư
Khi thực hiện bất kỳ dự án nào cũng cần xem xét yếu tố phân kỳ đầu tư để đẩy nhanh tiến độ. Trong trường hợp xét đến các phương án phân kỳ đầu tư thì nhất thiết vẫn phải làm thiết kế tổng thể hoàn chỉnh cho tương lai để đảm bảo lợi dụng được đầy đủ các phần công trình đã được phân kỳ làm trước. Đồng thời đảm bảo thiết kế phân kỳ tạo mọi điều kiện thuận lợi cho việc xây dựng ở giai đoạn sau.
Đặc biệt, trong kết cấu áo đường đường cao tốc không nên thực hiện phân kỳ đầu tư. Riêng cá biệt một số đoạn cục bộ đắp cao qua vùng đất yếu có độ lún lớn kéo dài thì thông qua phân tích kinh tế có thể kiến nghị thực hiện phân kỳ rải các lớp mặt tuỳ theo thời gian chờ lún nhằm để tiết kiệm chi phí đầu tư.
Phối hợp thi công đường cao tốc với cảnh quan và môi trường
Đối với các đường cao tốc cần đặc biệt chú trọng việc thiết kế phối hợp không gian các yếu tố tuyến để đảm bảo tạo cảm giác an toàn, thuận lợi, đều đặn, liên tục và dẫn dắt hướng tuyến một cách rõ ràng về mặt thị giác và tâm lý cho người sử dụng. Đồng thời phải chú trọng đảm bảo đường được phối hợp tốt với cảnh quan và môi trường dọc tuyến theo quy định thi công đường cao tốc.
An toàn, phòng hộ, bảo đảm tiện nghi và bảo vệ môi trường trong thi công đường cao tốc
Bố trí phòng hộ, bảo đảm an toàn giao thông phải theo các quy định thi công trong đường cao tốc như sau:
- Bố trí dãy lan can phòng hộ tuy theo địa hình và yêu cầu thiết kế.
- Bố trí tường hộ cứng bằng bê tông khi dải phân cách có lớp phủ rộng từ 0.5-0.75m.
- Bố trí hàng rào lưới thép.
- Thiết kế dẫn hướng bằng cọc tiêu, trồng cây hoặc biển báo giao thông.
- Chống lóa mắt cho phương tiện đi trên đường có phương tiện bật đèn pha đi ngược chiều.
- Hệ thống chiếu sáng đường cao tốc.
- Bố trí các cơ sở phục vụ cho đường cao tốc.
- Các nội dung thiết kế cần phải đề cập đến việc bảo vệ môi trường hai bên đường cao tốc. Tuân thủ các quy định hiện hành về bảo vệ môi trường.
Việc bố trí, xây dựng các cơ sở phục vụ bảo dưỡng, sửa chữa đường cao tốc dọc tuyến cũng được đưa vào dự án thiết kế đường cao tốc giống như đối với các tuyến đường bộ khác và phải tuân thủ đúng các quy định của cơ quan quản lý có thẩm quyền. Ngoài ra, đường cao tốc qua vùng dự báo có động đất cấp 7 trở lên (theo thang MSK64) phải được tính toán và thiết kế có xét đến động đất. Việc tính toán thiết kế theo 22 TCN 221-95 (Công trình giao thông trong vùng có động đất) phải được thực hiện kỹ càng trước khi khởi công.
Kết luận
Có rất nhiều phương pháp và tiền đề được sử dụng làm yếu tố cơ sở thiết kế thi công đường cao tốc. Quan trọng nhất, bất kỳ hình thức thiết kế nào cũng cần phải tuân thủ theo quy định thi công đường cao tốc của Tiêu chuẩn Quốc Gia TCVN5729:2012. Rất hy vọng những thông tin trên mà Phú Thành Phát cung cấp sẽ giúp bạn biết được các quy định về thi công đường cao tốc một cách chi tiết và dễ tiếp thu hơn. Có bất kỳ thắc mắc hay nhu cầu báo giá bất kỳ sản phẩm vật liệu địa kỹ thuật nào mà chúng tôi cung cấp. Vui lòng để lại thông tin hoặc liên lạc trực tiếp với Phú Thành Phát. Chúng tôi sẽ hỗ trợ giải đáp thắc mắc và gửi báo giá sớm nhất cho bạn!
THÔNG TIN LIÊN HỆTrụ sở chính: 15 Đường số 5, KDC Vĩnh Lộc, Bình Hưng Hòa B, Bình Tân, TP.HCMHotline: 028.666.03482 – 0909.452.039 – 0903.877.809Email: [email protected]