Theo chỉ dẫn của bà Thọ, chúng tôi bắt đầu men theo chân đê ngược về phía cầu Hiền Lương.
Dọc đường, những đầm phá nuôi tôm của người dân địa phương vuông vức, nối nhau trải dài ra tít tắp. Hàng bần cằn cỗi lô nhô sát bãi bùn lầy, như cố che khuất toàn bộ vết tích vốn đã mờ nhòe của bến đò năm xưa trong dòng thời gian đằng đẵng. Đã không còn có thể nhận ra bất kỳ “chỉ dấu” nào của bờ bãi nhận liệt sĩ nữa.
Dò hỏi mãi, sau cùng chúng tôi cũng gặp được nhân chứng đầu tiên, ông Hoàng Văn, chủ của một đầm tôm ven đường. Sinh năm 1962 tại Cổ Mỹ, từ bé, ông Văn đã biết đến sự tồn tại của bến đò. Dẫn chúng tôi ra một vuông cá nằm sát bờ sông, chỉ vào một gốc bần cao quá đầu người, ông Văn khẳng định: Đó là vị trí ban đầu của bến liệt sĩ.
“Tôi vẫn nhớ vì đây vốn là bến đò cũ đã có từ hàng trăm năm của làng. Trước đây, bến có tên là Lũy [hay Lụy theo cách phát âm của nhân dân địa phương – PV] bởi tại Cổ Mỹ, từ nhiều thế kỷ trước có một thành lũy cổ của người Chăm-Pa. Hồi đó, lũ trẻ chúng tôi không ai dám ra bến chơi vì rất sợ”, ông Văn nói với phóng viên Báo Nhân Dân.
Năm 1968, ông Văn di tản ra Tân Kỳ, Nghệ An theo kế hoạch K10. Tới khi quay trở lại Vĩnh Linh, địa danh này cũng đã bị… xóa sổ. Vết tích duy nhất để ông nhận ra chính là phần nền cũ vuông vức của đồn công an đối diện bến xưa.
Năm 1968, ông Văn di tản ra Tân Kỳ, Nghệ An theo kế hoạch K10. Tới khi quay trở lại Vĩnh Linh, địa danh này cũng đã bị… xóa sổ.
Nhìn từ trên cao, bằng mắt thường có thể nhận ra phần móng này khá vuông vắn, nhô cao lên trên ruộng ngô sát con đường dẫn vào Cổ Mỹ. Dùng tay bới lớp đất xuống chỉ chừng 1-2cm, chúng tôi vẫn có thể phát hiện ra lớp gạch cũ của công trình hơn 50 năm về trước.
Chưa kịp mừng vì đã “định vị” ban đầu được bến đò đặc biệt, ông Văn lại cho hay: “Trong thời gian chúng tôi di tản ra miền bắc, bến đò đã được di chuyển đi một vị trí khác. Nhưng vị trí này ở đâu, tôi cũng không rõ. Các anh chị nên vào làng tìm các cụ trực tiếp tham gia vận chuyển thời điểm ấy mới chính xác được”.
